Iyi
filime yabaye iya mbere iyobowe n’umunyarwanda igeze mu cyiciro cy’amarushanwa
yemewe cya Cannes, nyuma ya Munyurangabo (2007) nayo ivuga ku mateka ya
Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, ariko yo yakozwe iyobowe n’Umunyamerika Lee
Isaac Chung.
Umuyobozi
ushinzwe gutoranya filime muri Cannes, Thierry Frémaux, yavuze ko “Ben’Imana”
ari filime “itangaje cyane ku muntu uri gukora filime ye ya mbere ndende”.
Yabivuze mu itangazo ryasokanye n’urutonde rw’abazitabira iri serukiramuco.
Iyi
filime yakozwe mu gihe cy’imyaka irenga 10, ivuga ku buzima bwa Veneranda,
warokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, nyuma akiyubaka ashingiye ku
bumwe n’ubudaheranwa, ndetse no gufasha umuryango nyarwanda gukira ibikomere.
Ubuzima
bwe busa n’ubuhagaze neza buhindurwa n’uko umukobwa we w’ingimbi atwita,
bigatuma yongera guhura n’ibikomere by’amateka ndetse n’ibibazo bitarakemuka mu
muryango. Ibi bituma Veneranda asubira mu rugendo rwo kwisuzuma, aho yibaza ku
mbibi zo kubabarira n’uburemere bw’amateka mu buzima bwe n’umuryango we.
Muri
iyi filime hagaragaramo abakinnyi barimo Clémentine U. Nyirinkindi, Isabelle
Kabano, Kesia Kelly Nishimwe, Leocadie Uwabeza, Antoinette Uwamahoro na Aime
Valens Tuyisenge.
Icyiciro
cya “Un Certain Regard” muri Cannes Film Festival kizwiho kugaragaza filime
zidasanzwe z’abahanzi bari kuzamuka cyangwa bazanye uburyo bushya bwo kuvuga
inkuru. Gutoranywa kwa Dusabejambo bishyira izina rye mu bazamuka neza ku rwego
mpuzamahanga.
Mu
zindi filime zo ku mugabane wa Afurika zizerekanwa muri iki cyiciro harimo La
Más Dulce yo muri Maroc iyobowe na Laïla Marrakchi, ndetse na Congo Boy
ihuriweho na Repubulika ya Centrafrique na RDC iyobowe na Rafiki Fariala.
Mbere
yo gukora Ben’Imana, Dusabejambo yari amaze kumenyekana ku rwego mpuzamahanga
abikesha filime ngufi zirimo A Place for Myself, Icyasha, Behind the World na
Lyiza, zigarukaga ku nsanganyamatsiko zirimo amateka, uburenganzira bwa muntu
n’imibereho y’abaturage.
Iyi
filime ye ya mbere ndende yanyuze mu mahugurwa n’amarushanwa mpuzamahanga arimo
La Fabrique Cinéma, Atlas Workshops zo muri Marrakech International Film
Festival na Ouaga Film Lab. Yanatewe inkunga n’ibigo bikomeye birimo World
Cinema Fund ya Berlinale.
Mu
2025, Ben’Imana yahawe inkunga ya Sørfond yo muri Norvège, inegukana ibihembo
birimo ibihumbi 40$ bya Red Sea Souk Post-Production Award n’inkunga ya
Filmmore ifite agaciro ka 32,500$.
Ben’Imana
yakozwe n’abatunganya filime barimo Samantha Biffot wo muri Côte d’Ivoire na
Marie Epiphanie Uwayezu wo mu Rwanda. Ifatwa ry’amashusho ryakozwe na Mostafa
El Kashef wo mu Misiri, wanakoze kuri Aisha Can’t Fly Away yagaragajwe muri
Cannes 2025.
Kugera
kwayo ku rwego mpuzamahanga bikorwa na kompanyi ya MK2 Films, izwiho gukorana
na filime zikomeye zirimo n’iyatwaye Palme d’Or umwaka ushize yitwa It Was Just
an Accident.
Iserukiramuco
“Cannes Film Festival” rya 79 riteganyijwe kuba kuva tariki 12 kugeza 23
Gicurasi 2026 mu Bufaransa. Muri iri serukiramuco, hazagaragaramo n’abayobozi
ba sinema bakomeye ku Isi barimo Pedro Almodóvar, Asghar Farhadi na Hirokazu
Kore-eda.
Kugera
kwa filime “Ben’Imana” muri Cannes ni indi ntambwe ikomeye ku rugendo rwa
sinema nyarwanda, igaragaza ko inkuru z’u Rwanda zikomeje kugera ku rwego
mpuzamahanga no kwigaragaza mu ruhando rwa sinema ku Isi.
Iserukiramuco
rya sinema rya Cannes Film Festival ni ryo rikomeye ku Isi mu bya sinema,
rikaba ritanga ibihembo byinshi bihabwa filime n’abayikoze bitwaye neza mu
byiciro bitandukanye.
Ibi
bihembo bigabanyijemo iby’ingenzi bihatanirwa mu cyiciro nyamukuru (Official
Competition), ibitangwa muri Un Certain Regard, ndetse n’ibindi byiciro
byihariye.
Hatangwa
ibihembo binyuranye birimo: Palme d’Or. Iki ni cyo gihembo gikomeye kurusha
ibindi byose. Gihabwa filime yabaye iya mbere muri Cannes.
Grand
Prix. Iki ni igihembo cya kabiri gikomeye, gihabwa filime yagaragaje ubuhanga
budasanzwe.
Prix
du Jury (Jury Prize). Gihabwa filime yihariye yanyuze akanama nkemurampaka.
Best
Director (Umuyobozi mwiza). Gihabwa umuyobozi wa filime wakoze akazi
k’indashyikirwa.
Best
Actor / Best Actress. Ibihembo bihabwa abakinnyi b’indashyikirwa (umugabo
n’umugore).
Best
Screenplay. Gihabwa uwanditse inkuru ya filime yakozwe neza kurusha izindi.
Urutonde rwa filime
zihataniye ibihembo mu iserukiramuco rya Cannes
Competition
Minotaur,
Andrey Zvyagintsev
The
Beloved, Rodrigo Sorogoyen
The
Man I Love, Ira Sachs
Fatherland,
Pawel Pawlikowski
Moulin,
Laszlo Nemes
The
Birthday Party, Lea Mysius
Fjord,
Cristian Mungiu
Notre
Salut, Emmanuel Marre
Gentle
Monster, Marie Kreutzer
Nagi
Notes, Koji Fukada
Hope,
Na Hong-jin
Sheep
In The Box, Hirokazu Kore-eda
Another
Day, Jeanne Herry
The
Unknown, Arthur Harari
All
Of Sudden, Ryûsuke Hamaguchi
The
Dreamed Adventure, Valeska Grisebach
Coward,
Lukas Dhont
The
Black Ball, Javier Ambrossi, Javier Calvo
A
Woman’s Life, Charline Bourgeois-Tacquet
Parallel
Tales, Asghar Farhadi
Bitter
Christmas, Pedro Almodovar
Out of competition
Diamond,
Andy Garcia
Her
Private Hell, Nicolas Winding Refn
L’Abandon,
Vincent Garenq
Karma,
Guillaume Canet
L’Objet
Du Delit, Agnes Jaoui
La
Bataille de Gaulle: L’âge de Fer, Antonin Baudry
The
Electric Kiss, Pierre Salvadori (opening film)
Midnight Screenings
Colony,
Yeon Sang-ho
Roma
Elastica, Bertrand Mandico
Sanguine,
Marion Le Coroller
Full
Phil, Quentin Dupieux
Jim
Queen, Nicolas Athane, Marco Nguyen
Cannes Premiere
Propeller
One-Way Night Coach, John Travolta
The
Samurai And The Prisoner, Kiyoshi Kurosawa
Visitation,
Volker Schlondorff
When
The Night Falls, Daniel Auteuil
The
Match, Juan Cabral and Santiago Franco
Special Screenings
Rehearsals
For A Revolution, Pegah Ahangarani
Les
Matins Merveilleux, Avril Besson
L’affaire
Marie-Claire, Lauriane Escaffre & Yvo Muller
Avedon,
Ron Howard
Les
Survivants Du Che, Christophe Dimitri Réveille
John
Lennon: The Last Interview, Steven Soderbergh
Cantona,
David Tryhorn & Ben Nicholas
Un Certain Regard
Teenage
Sex And Death At Camp Miasma, Jane Schoenbrun
Elephants
In The Fog, Abinash Bikram Shah
Iron
Boy, Louis Clichy
Ben’imana,
Marie-Clémentine Dusabejambo
Congo
Boy, Rafiki Fariala
Club
Kid, Jordan Firstman
Uļa,
Viesturs Kairišs
Strawberries,
Laïla Marrakchi
The
Meltdown, Manuela Martelli
Forever
Your Maternal Animal, Valentina Maurel
Yesterday
The Eye Didn’t Sleep, Rakan Mayasi
I’ll
Be Gone In June, Katharina Rivilis
Words
Of Love, Rudi Rosenberg
Everytime,
Sandra Wollner
All
The Lovers In The Night, Sode Yukiko

‘Ben’Imana’
ya Dusabejambo mu cyiciro cya Un Certain Regard, intambwe ikomeye kuri sinema
nyarwanda
